Brytyjski rząd stawia na roboty chirurgiczne w publicznej służbie zdrowia. W ostatnim budżecie zapowiedział 100 mln funtów na przyspieszenie ich wdrażania na angielskich salach operacyjnych. Obecnie rocznie wykonuje się tam około 70 tys. zabiegów wspomaganych robotem, a do 2035 roku ma ich być pół miliona.
Skala planowanej zmiany
Pół miliona operacji rocznie oznaczałoby wzrost ponad siedmiokrotny w porównaniu z dzisiejszym poziomem. Żeby to osiągnąć, szpitale w Anglii potrzebują nie tylko samych urządzeń, lecz także wyszkolonych zespołów i przystosowanych sal. Dodatkowe 100 mln funtów ma ten proces przyspieszyć.
Zwolennicy tej technologii przekonują, że jest korzystna zarówno dla pacjentów, jak i dla samych chirurgów. Pojawiają się jednak dwa pytania: na ile mocne są dowody na te korzyści oraz czy wydawanie środków na systemy, które kosztują miliony funtów za sztukę, jest najlepszym użyciem pieniędzy NHS, czyli brytyjskiego państwowego systemu ochrony zdrowia.
Reporterka na sali operacyjnej
Temat podjęła redakcja programu „Inside Health” w BBC. Prowadząca Laura Foster weszła w fartuchu operacyjnym na salę w szpitalu Southmead w Bristolu i obserwowała zabieg wykonywany z użyciem robota. Rozmawiała tam z chirurgami oraz pacjentami o tym, jak to wygląda w praktyce.
Potem o zaletach i wadach technologii dyskutował panel ekspertów. Wzięli w nim udział:
- Nuha Yassin z Royal College of Surgeons England,
- prof. John McGrath z komitetu sterującego NHS England do spraw chirurgii robotycznej,
- dr Margaret McCartney, lekarka rodzinna i dyrektor Centre for Evidence and Values in Healthcare na Uniwersytecie St Andrews.
Sam opis audycji nie podaje, do jakich wniosków doszli rozmówcy. Widać jednak, że obok przedstawicieli środowiska chirurgów i osób odpowiedzialnych za wdrożenie głos miała także ekspertka od oceny dowodów naukowych.
Co to oznacza dla polskiego czytelnika
Plan dotyczy wyłącznie Anglii i NHS, więc nie ma bezpośredniego wpływu na polskich pacjentów ani na zasady obowiązujące w Unii Europejskiej. Debata jest jednak znajoma także u nas. Zabiegi z użyciem robotów wykonuje się również w Polsce, zwykle w wybranych, większych ośrodkach. Pytanie, czy publiczne pieniądze lepiej wydać na drogi sprzęt, czy na inne potrzeby systemu, dotyczy każdego kraju z publicznym finansowaniem opieki zdrowotnej.
Dla pacjenta praktyczny wniosek jest prosty. Jeśli lekarz proponuje operację z udziałem robota, warto zapytać, jakie ma to znaczenie w jego przypadku, czym ta metoda różni się od klasycznej i jakie doświadczenie ma zespół. Wiarygodne dowody na przewagę danej metody to rzecz, o którą pytają także brytyjscy eksperci, i dopiero one pozwalają ocenić, czy kosztowna technologia naprawdę się opłaca.
Źródło: BBC News – „Inside Health”